Morfologia krwi (ang. Complete blood count) to jedno z badań diagnostyczch, polegające na ilościowej oraz jakościowej ocenie elementów morfotycznych wchodzących w skład krwi. Należy do podstawowych i najpowszechniej wykonywanych badań. Badanie stwierdza biochemiczny skład krwi dzięki czemu dowiadujemy się, jaki jest poziom enzymów, hormonów, białek, elektrolitów i pierwiastków śladowych w naszym organizmie i w rezultacie możemy mieć wyobrażenie o aktualnym stanie i funkcji prawie wszystkich narządów ciała (można powiedzieć, że morfologia daje nam ogólny przegląd organizmu). Dzięki badaniu można zdiagnozować bardzo dużą liczbę schorzeń.

Badanie wykonywane jest zazwyczaj ręcznie pod mikroskopem (tzw. "rozmaz") lub za pomocą automatu.
Do morfologii krwi nie zalicza się badania poziomu hemoglobiny, jednak ze względu na automatyzację procesu, parametr ten jest oznaczany równolegle.

Prawidłowe wskazania morfologiczne krwi przedstawia poniższa tabela:

Objaśnienia (cześć materiału dość specjalistyczna):

RBC - wskaźnik określający ilość czerwonych krwinek. Wartości powyżej normy mogą być normalne dla osób mieszkających wysoko w górach gdzie powietrze jest bardziej rozrzedzone lub tych które na codzień wykonują cieżką pracę fizyczną. W innym wypadku podwyższone wartości mogą wskazywać na wrodzoną wydę serca, odwodnienie, przewlekłe choroby płuc lub nadmiar  erytropoetyny (glikoproteinowy hormon peptydowy, którego główną funkcją jest stymulacja różnych etapów erytropoezy, co prowadzi do zwiększenia produkcji erytrocytów przez szpik kostny,  stosowana jako lek u pacjentów chorujących na niewydolność nerek a także jako pomocniczy lek onkologiczny).
Wartości poniżej normy mogą wskazywać na anemie, choroby szpiku kostnego, białaczkę, hemolizę (zniszczenie krwinek czerwonych, w reakcjach potransfuzyjnych) przewodnienie lub niedobory diety (niedobór żelaza, witaminy B12 oraz witaminy B6). Obniżone wartości występują także w czasie ciąży

MCV (ang. mean corpuscular volume) – to wskaźnik średniej objętości krwinki czerwonej. Pozwala on ustalić, czy niedokrwistość jest skutkiem niedoboru żelaza, kwasu foliowego, czy też witaminy B12.
MCV obliczane jest ze wzorów:
Hematokryt [%] x 10 / liczba erytrocytów [mln/1 µL3] lub
Hematokryt [L/L] x 1000 / liczba erytrocytów [x 1012 / 1L]

Gdzie hematokryt (inaczej liczba hematokrytowa) to stosunek pomiędzy objętością erytrocytów a objętością całej krwi. Wyrażany może być on procentach lub w tzw. frakcji objętości.

MCH to wskaźnik średniej masy hemoglobiny w krwince czerwonej. Pomaga ustalić, czy niedokrwistość jest skutkiem niedoboru żelaza, kwasu foliowego czy też witaminy B12.

MCHC oznacza średnie stężenie hemoglobiny w erytrocytach. Wskaźnik odzwierciedla średnie stężenie hemoglobiny w objętości krwinek czerwonych.
MCHC [nmol/L] = Hb [mmol/L] / Hematokryt [L/L]
MCHC [g/dl]= Hb [g/dL] x 100 / Hematokryt [%]

Hemoglobina (skróty Hb lub HGB) to  białko zawarte w erytrocytach, czerwony barwnik krwi który przenosi tlen (przyłącza go w płucach i uwalnia w tkankach).

WBC wskaźnik określający liczbę białych krwinek. Wartości poniżej normy mogą wskazywać na:
-choroby zakaźne, np. WZW, grypa,  HIV, odra, różyczka,
-uszkodzenie szpiku kostnego przez środki chemiczne, przerzuty nowotworowe, białaczkę, aplazję lub hipoplazję.
-chorobę popromienną
-kolagenozy np. toczeń trzewny
-ciężkie zakażenia bakteryjne – posocznica, dury i paradury
-wstrząs anafilaktyczny
-chorobę wątroby lub śledziony
-ogólne wyniszczenie organizmu

Wartości powyżej normy mogą wskazywać na:
- choroby zakaźne lub stany zapalne
- chorobę nowotworową
- białaczkę
- zatrucie,
- stres
- przyjmowanie leków (np. adrenalina, związki litu) lub hormonów sterydowych
- palenie papierosów
- uszkodzenia fizyczne tkanek (np. w wyniku oparzenia)

Granulocyty to rodzaj leukocytów, które w cytoplazmie zawierają liczne ziarnistości i posiadają podzielone na segmenty jądro komórkowe.
W zależności od pochłaniania określonych barwników wyróżnia się trzy rodzaje granulocytów:
- eozynofile (granulocyty kwasochłonne)
- neutrofile (granulocyty obojętnochłonne)
- bazofile (granulocyty zasadochłonne)

Limfocyt to komórka układu odpornościowego, należąca do leukocytów, zdolna do swoistego rozpoznawania antygenów.

Komórki NK (ang. Natural Killer) to główna grupa komórek układu odpornościowego odpowiedzialna za zjawisko naturalnej cytotoksyczności.

Retikulocyt to niedojrzała postać krwinki czerwonej, która w szlaku erytropoezy bezpośrednio poprzedza dojrzałą krwinkę czerwoną zwaną erytrocytem.

Pamiętajmy, że wiążącą interpretacje może przeprowadzić tylko lekarz prowadzący - nie należy samemu dokonywać diagnozy posługując się informacjami z serwisu wizytalekarska. Są one jedynie przedstawione w celach informacyjnych.

Powrót